ÇAYIR TIRTILI AYÇİÇEĞİ TARLALARINI 1975 VE 2012'DE DE İSTİLA ETMİŞ

Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi (NKÜ) Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özgür Sağlam, Trakya'da etkili olan çayır tırtılının bölgede 1975 ve 2012'de de ürünlere zarar verdiğini belirtti.

Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi (NKÜ) Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özgür Sağlam, çayır tırtılının (Lepidoptera) Marmara'da habitatı olan canlılardan olduğunu ve aralarında ayçiçeğinin de bulunduğu yaklaşık 150 kadar bitki türünden beslendiğini söyledi.

Çayır tırtılının bu yılki kadar popülasyon göstermesini iklimsel değişikliklere bağlayan Sağlam, "Çevre direnci dediğimiz çeşitli koşullar var. Bu dengenin içinde hem canlı hem cansız faktörler var. Cansız faktörler içinde özellikle iklim koşulları, sıcaklık, nem ve bölgenin yağış oranı doğrudan etkilemekte. Özellikle iklim koşulları bu böceklerin dönemsel olarak sayıca çok artmasına ve salgın yapmasına neden oluyor." diye konuştu.

Sağlam bölgede daha önce de böyle bir popülasyon artışlarının yaşandığına dikkati çekti.

Çayır tırtılının salgın boyutundaki ilk popülasyon artışının 47 yıl önce olduğuna işaret eden Sağlam, "Şu anda çayır tırtılı salgını ile karşı karşıyayız. Bu salgına baktığımızda 1975 yılında bölgemizde böyle bir salgın kayıtlarına rastlıyoruz. 2012 yılında yine benzer bir salgın ile karşı karşıya kaldık. 2022 yılında tekrar bir salgın yapmış durumda." dedi.

Sağlam, çayır tırtılı dişisinin 400 yumurta bıraktığını nem, sıcaklık şartları uygun olduğunda bırakılan tüm yumurtalardan tırtıl çıktığını kaydetti.

"Şu an için kimyasal mücadeleden başka alternatif yok"

Çayır tırtılıyla fiziksel, biyolojik, biyoteknik mücadele yöntemleri kullanılabildiğini ifade eden Sağlam, ancak şu durumda kimyasal mücadeleden başka alternatif bulunmadığının da altını çizdi.

Hızla sonuç vermesi bakımından üreticinin de tırtıldan kurtulma isteğini göz önüne alındığında kimyasal mücadelenin sahada tek çözüm olarak durduğunu belirten Sağlam, "Kimyasal mücadelede kullanılan ilaçlar çok önemli. Bu ilaçların kısa sürede etkili olanları var daha da uzun süren etkili olanlar da var. Böyle salgın durumunda diğer faydalı böcekleri de düşünerek, bazı alanlarda daha kısa süre etkili ilaçlar tercih edildi." dedi.

Sağlam, ilaçlamada bazı arı kolonilerinin de etkilendiğini ifade etti.

Önceki salgınları da gören çiftçi anlattı

Karavakılavuz Mahallesi'nde yaşayan 72 yaşındaki çiftçi Hamit Genç de çayır tırtılının ayçiçeği tarlalarını bu kadar istila etmesine ilk defa 1975 yılında tanık olduğunu söyledi.

O yıllarda mücadele şartlarının kıtlığına dikkati çeken Genç, "Tırtıl ilk defa 1975 yılında görüldü fakat hiçbir mücadele yapılamadı tırtıl yiyebildiği kadar yedi ömrü bitti, terk edip gitti ama binlerce dekar arazi de gitti. O dönem hiç mücadele edemedik." dedi.

Genç, bu yıl ise yaklaşık 2 hafta önce birkaç tarlada görülen tırtılın bir anda tüm Trakya'yı sardığını anlattı.

70 yaşındaki çiftçi Halil Demir de 2012 yılındaki çayır tırtılı salgınında da tarlasını tırtılların istila ettiğini söyledi.

O dönemde ilaçla mücadele ettiklerini anlatan Demir, ancak bu yılki salgının daha fazla olduğunun altını çizdi.

TRT